فرهنگ سلامت - روابط عمومی دانشکده علوم پزشکی نیشابور


+ بهترین و سالمترین روغن‌ها برای مصرف روغن‌ مایع زیتون است

کارشناس مسئول واحد بهبود تغذیه دانشکده علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی نیشابور گفت: بهترین و سالمترین روغن‌ها برای مصرف روغن‌های مایع زیتون هستند.

لیلا شورورزی در گفتگو با خبرنگار وب­دا نیشابور، افزود: طبق توصیه سازمان بهداشت جهانی، روغن و چربی می‌تواند حداقل 15 درصد و حداکثر30 درصد از نیاز انرژی روزانه هر فرد را تامین کند.

وی بیان کرد: مصرف روغن از طریق سرخ‌کردن غذاها با روغن زیاد و یا تهیه غذاهای چرب و پرروغن موجب بالارفتن چربی‌ها در خون و نفوذ آنها به جدار رگ‌ها و اختلال در خون‌رسانی به ارگان‌های داخلی بدن به ویژه قلب می‌شود.

کارشناس مسئول واحد بهبود تغذیه دانشکده علوم پزشکی نیشابور با بیان اینکه روغن‌های مایع حاوی ترکیبات مناسب برای تامین انرژی مورد نیاز بدن هستند، عنوان کرد: مهمترین نقش‌های روغن در بدن شامل رشد و تکامل در کودکان، بهبود عملکرد مغز و اعصاب، پیش‌ساز ترکیباتی همچون هورمون‌ها، محافظ ارگان‌های داخلی بدن مانند کلیه‌ها و قلب است. شورورزی گفت: تمامی روغن‌های خوراکی مایع برای پخت غذا مناسب هستند و به ترتیب اولویت استفاده از روغن‌های زیتون، کنجد، کلزا، ذرت، آفتابگردان و سویا توصیه می‌شود.

وی اظهار کرد: در صورتی که تمایل به مصرف روغن نیمه جامد دارید از انواعی که روی برچسب آن نوشته شده(حاوی اسیدهای چرب ترانس کمتر از پنج درصد) استفاده کنید.

این کارشناس تغذیه با اشاره به اینکه مصرف روغن‌های جامد به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود، عنوان کرد: روغن جامد حاوی مقادیر زیادی اسیدهای چرب اشباع و ترانس است که موجب ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی و انواع سرطان‌ها می‌شود.

شورورزی اضافه کرد: اسید چرب ترانس که در طی تبدیل روغن مایع به روغن‌های جامد یا نیمه جامد ایجاد می‌شود، نوعی چربی مضر است که سبب افزایش کلسترول بد خون، گرفتگی رگ‌ها، کاهش کلسترول خوب و افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی، پرفشاری خون و سکته‌های مغزی و قلبی می‌شود. وی گفت: برای سرخ کردن غذاها باید از روغن مخصوص سرخ‌کردنی استفاده کرد زیرا این روغن در مقابل حرارت مقاوم بوده و هنگام سرخ‌کردن نمی‌سوزد و کف نمی‌کند.

کارشناس مسئول واحد بهبود تغذیه دانشکده علوم پزشکی نیشابور خاطرنشان کرد: چنانچه روغن مخصوص سرخ کردنی برای سرخ کردن در دسترس نباشد روغن نیمه جامد بهتر است به دلیل آنکه مقاومت بالاتری نسبت به حرارت دارد و دیرتر می‌سوزد. شورورزی اضافه کرد: نخستین نشانه فساد روغن ایجاد بو و طعم نامطبوع و همچنین ایجاد تغییرات محسوس در رنگ، کف کردن و دود کردن است.

نویسنده : عابدینی ; ساعت ٦:٤٥ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

+ مصرف پیاز قرمز از ابتلا به بیماری‌های قلبی پیشگیری می‌کند

کارشناس صنایع غذایی معاونت غذا و داروی دانشکده علوم پزشکی نیشابور گفت: پیاز قرمز می‌تواند به حفظ کلسترول خوب کمک و از ابتلا به بیماری‌های قلبی پیشگیری کند.

آزیتا وکیلی در گفتگو با خبرنگار وب­دا، افزود: متخصصان با انجام مطالعاتی روی حیوانات متوجه شدند مصرف پیاز قرمز بعد از هشت هفته می‌تواند سطح کلسترول بد را در بدن تا ۲۰ درصد کاهش دهد اما در همین دوره زمانی، هیچ تغییری در میزان کلسترول‌های خوب بدن رخ نمی‌دهد.

وی بیان کرد: فلاوونوئیدی به نام «روتین» که به وفور در خانواده پیازها یافت می‌شود، از تشکیل لخته‌های خونی در عروق پیشگیری می‌کند و تشکیل فیبرین در سیاهرگ‌ها و تجمع پلاکت‌ها در سرخرگ‌ها از عوامل بروز لخته‌های خونی و سکته هستند که این ترکیب مانع از شکل‌گیری آنها می‌شود.

کارشناس صنایع غذایی معاونت غذا و داروی دانشکده علوم پزشکی نبشابور عنوان کرد: موسیر و انواع پیاز به‌دلیل خواص آنتی‌اکسیدانی فوق‌العاده، تاثیر ویژه‌ای بر کاهش پیشرفت سرطان کبد دارند و از رشد سلول‌های سرطانی پیشگیری می‌کنند.

وکیلی گفت: مصرف منظم پیاز به میزان دو نوبت در هفته خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را کم می‌کند و پیاز سرشار از فلاوونوئیدها است که از رشد تومورها جلوگیری و سلول‌های روده بزرگ را از آسیب حفظ می‌کند.

وی عنوان کرد: پختن گوشت با پیاز نیز می‌تواند به کاهش مواد سرطان‌زایی که هنگام پخت گوشت در حرارت بالا ایجاد می‌شوند، کمک کند.

کارشناس صنایع غذایی معاونت غذا و داروی دانشکده علوم پزشکی نیشابور با بیان اینکه اسیدفولیک یا ویتامین ۹B یکی از ترکیب‌های مورد نیاز مغز و تضمین‌کننده سلامت روان و احساسات افراد است، عنوان کرد: ۱۲۵ میلی‌لیتر یا نصف پیمانه آب پیاز می‌تواند ۹ درصد از نیاز روزانه بدن به اسیدفولیک را برطرف کند و بنابراین عادت به خوردن پیاز به تأمین نیاز بدن به اسیدفولیک کمک می‌کند.

وکیلی اظهار کرد: تراکم استخوان‌ها در زنانی که روزی یک پیاز مصرف می‌کنند، پنج درصد بیش از زنانی است که یک بار در ماه پیاز می‌خورند. وی بیان کرد: زنانی که رژیم غذایی غنی از منگنز دارند، کمتر دچار علایم سندرم پیش از قاعدگی(پی‌ام‌اس) مثل دردهای شکمی یا بدخلقی می‌شوند زیرا پیاز یکی از منابع خوب منگنز به شمار می‌رود و این ماده معدنی مانند یک ضددرد عمل می‌کند.

او با اشاره به اینکه پیاز مانند سیب منبع بسیار خوب نوعی آنتی‌اکسیدان به نام «کرکتین» است، بیان کرد: کرکتین تاثیر ویژه‌ای بر کاهش فشار خون دارد و از تخریب دیواره عروق پیشگیری می‌کند و خطر بروز بیماری‌های قلبی- عروقی را کاهش می‌دهد.

وی اضافه کرد: پیاز را به صورت خام یا پخته می‌توانید مصرف کنید اما پیاز خام آنتی‌اکسیدان‌های بیشتری دارد که البته پخت و پز، میزان آنتی‌اکسیدان‌های این ماده غذایی را فقط اندکی کاهش می‌دهد.

نویسنده : عابدینی ; ساعت ٦:٢۱ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

+ مصرف پیاز قرمز از ابتلا به بیماری‌های قلبی پیشگیری می‌کند

کارشناس صنایع غذایی معاونت غذا و داروی دانشکده علوم پزشکی نیشابور گفت: پیاز قرمز می‌تواند به حفظ کلسترول خوب کمک و از ابتلا به بیماری‌های قلبی پیشگیری کند.

آزیتا وکیلی در گفتگو با خبرنگار وب­دا، افزود: متخصصان با انجام مطالعاتی روی حیوانات متوجه شدند مصرف پیاز قرمز بعد از هشت هفته می‌تواند سطح کلسترول بد را در بدن تا ۲۰ درصد کاهش دهد اما در همین دوره زمانی، هیچ تغییری در میزان کلسترول‌های خوب بدن رخ نمی‌دهد.

وی بیان کرد: فلاوونوئیدی به نام «روتین» که به وفور در خانواده پیازها یافت می‌شود، از تشکیل لخته‌های خونی در عروق پیشگیری می‌کند و تشکیل فیبرین در سیاهرگ‌ها و تجمع پلاکت‌ها در سرخرگ‌ها از عوامل بروز لخته‌های خونی و سکته هستند که این ترکیب مانع از شکل‌گیری آنها می‌شود.

کارشناس صنایع غذایی معاونت غذا و داروی دانشکده علوم پزشکی نبشابور عنوان کرد: موسیر و انواع پیاز به‌دلیل خواص آنتی‌اکسیدانی فوق‌العاده، تاثیر ویژه‌ای بر کاهش پیشرفت سرطان کبد دارند و از رشد سلول‌های سرطانی پیشگیری می‌کنند.

وکیلی گفت: مصرف منظم پیاز به میزان دو نوبت در هفته خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ را کم می‌کند و پیاز سرشار از فلاوونوئیدها است که از رشد تومورها جلوگیری و سلول‌های روده بزرگ را از آسیب حفظ می‌کند.

وی عنوان کرد: پختن گوشت با پیاز نیز می‌تواند به کاهش مواد سرطان‌زایی که هنگام پخت گوشت در حرارت بالا ایجاد می‌شوند، کمک کند.

کارشناس صنایع غذایی معاونت غذا و داروی دانشکده علوم پزشکی نیشابور با بیان اینکه اسیدفولیک یا ویتامین ۹B یکی از ترکیب‌های مورد نیاز مغز و تضمین‌کننده سلامت روان و احساسات افراد است، عنوان کرد: ۱۲۵ میلی‌لیتر یا نصف پیمانه آب پیاز می‌تواند ۹ درصد از نیاز روزانه بدن به اسیدفولیک را برطرف کند و بنابراین عادت به خوردن پیاز به تأمین نیاز بدن به اسیدفولیک کمک می‌کند.

وکیلی اظهار کرد: تراکم استخوان‌ها در زنانی که روزی یک پیاز مصرف می‌کنند، پنج درصد بیش از زنانی است که یک بار در ماه پیاز می‌خورند. وی بیان کرد: زنانی که رژیم غذایی غنی از منگنز دارند، کمتر دچار علایم سندرم پیش از قاعدگی(پی‌ام‌اس) مثل دردهای شکمی یا بدخلقی می‌شوند زیرا پیاز یکی از منابع خوب منگنز به شمار می‌رود و این ماده معدنی مانند یک ضددرد عمل می‌کند.

او با اشاره به اینکه پیاز مانند سیب منبع بسیار خوب نوعی آنتی‌اکسیدان به نام «کرکتین» است، بیان کرد: کرکتین تاثیر ویژه‌ای بر کاهش فشار خون دارد و از تخریب دیواره عروق پیشگیری می‌کند و خطر بروز بیماری‌های قلبی- عروقی را کاهش می‌دهد.

وی اضافه کرد: پیاز را به صورت خام یا پخته می‌توانید مصرف کنید اما پیاز خام آنتی‌اکسیدان‌های بیشتری دارد که البته پخت و پز، میزان آنتی‌اکسیدان‌های این ماده غذایی را فقط اندکی کاهش می‌دهد.

نویسنده : عابدینی ; ساعت ٦:٢۱ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

+ ایمنی غذا در رستورانها

تغذیه سالم در مراکز عمومی باید بر اساس الگوی تغذیه صحیح همچون محدود کردن غذاهای حاوی روغن زیاد، چربی، نمک و قند بالا، جایگزین کردن نوشابه های گازدار با نوشیدنی های سالم، ترویج مصرف لبنیات و میوه و سبزی سالم در کنار غذا (به عنوان پیش غذا) و ..... رعایت شود.

در کلیه مراکز غذاخوری، رعایت نکات تغذیه ای زیر الزامی است:

· در طبخ غذا از روغن با اسید چرب ترانس پائین تر از 10درصد ( ترجیحاً از روغن مایع یا نیمه جامد) استفاده شود.

· در صورت تهیه غذا به روش سرخ کردن از روغن مخصوص سرخ کردنی و به مقدار کم استفاده شود.

·استفاده مکرر از روغن برای سرخ کردن ممنوع است .

·برای جلوگیری از به هدر رفتن ویتامین ها؛ در تهیه انواع خورش ها مانند قورمه سبزی، خورش کدو و بادمجان مواد اولیه مورد استفاده مثل سبزی، کدو و بادمجان با روغن کم و به مدت کوتاه تفت داده شوند.

·در کنار غذا، بهتر است کره حیوانی و یا گیاهی قرار داده نشود.

·استفاده از ماست پاستوریزه کم چرب در کنار غذا بصورت روزانه ضروری است.

·از نان های واجد بسته بندی سالم، دارای مجوز قانونی و ترجیحا" نان حجیم و نیمه حجیم استفاده شود .

·استفاده از انواع نوشابه های گازدار در غذاخوری های ادارات ممنوع است.

·از نوشیدنی های سالم مانندآب، دوغ پاستوریزه کم نمک بدون گاز استفاده شود.

·استفاده از سنگ نمک و نمک های تصفیه نشده برای خیساندن برنج و طبخ غذا ممنوع است.

·نمک مصرفی  باید تصفیه شده یددار باشد.

·نمک باید در ظروف با بسته بندی سالم و پوشش رنگی غیر قابل نفوذ در برابر نور نگهداری شود.

·بر روی بسته های نمک خریداری شده باید عنوان نمک خوراکی و درجه خلوص حداقل 2/99 درصد قید شده باشد .

·سبزی و صیفی تازه مانند کاهو، کلم، گل کلم، گوجه فرنگی و فلفل سبز دلمه ای به صورت سالاد یا کنار غذا سرو شود.

·شستشو و گندزدایی سبزی های خام جهت سرو درکنار غذا و تهیه سالاد (با رعایت مراحل سالم سازی سبزیجات) الزامی است.

·برای تهیه سالاد به جای سس مایونز از آبلیمو، سرکه، آبغوره، آب نارنج ، انواع ادویه و پودر سبزیجات خشک شده و روغن زیتون با بسته بندی دارای مجوز بهداشتی استفاده شود.

·در صورت توزیع میان وعده برای کارکنان ادارات از انواع میان وعده های سالم از قبیل میوه تازه، نان و پنیر، شیر و خرما و یا خشکبار بهداشتی استفاده شود.

·مواد غذایی پخته شده نباید بیش از دو ساعت در دمای محیط قرار گیرد. در ضمن نگهداری مواد غذایی پخته توصیه نمی شود و تا حدامکان غذا باید به اندازه مصرف روزانه تهیه شود.

· در صورت استفاده از ظروف یکبار مصرف برای سرو غذای گرم، از ظروف با پایه گیاهی(نشاسته ذرت یا کاغذ) استفاده شود و استفاده از ظروف یکبار مصرف با پایه پلی استایرنی بدلیل مشکل انتقال مونومر ممنوع شود.

 

لیلا شوروزی

کارشناس مسئول بهبود تغذیه دانشکده علوم پزشکی نیشابور

نویسنده : عابدینی ; ساعت ٥:٥٤ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

+ میزان مصرف کودها و سموم شیمیایی درکشاورزی افزایش چشم‌گیری پیدا کرده است

امروزه با افزایش تولیدات کشاورزی به جهت رفع نیاز‌های بی روبه رشد جمعیت در حال گسترش و میزان مصرف کودها و سموم شیمیایی برای تولیدمحصولات کشاورزی افزایش چشم‌گیری پیدا کرده است.

کارشناس مسئول بهبود تغذیه دانشکده علوم پزشکی نیشابور گفت: اما می‌بایست به موازات تولیدات کمی محصولات، کیفیت آن‌ها نیز مورد توجه قرار گیرد، تا به سلامت افراد جامعه لطمه‌ای وارد نشود. 
لیلا شورورزی در گفتگو با خبرنگار وب­دا، افزود: در سال‌های اخیر به دلیل مصرف بی‌رویه‌ی کودهای شیمیاییی

اثرات زیست‌محیطی متعددی از جمله انواع آلودگی‌های آب و خاک و مشکلاتی در خصوص سلامتی انسان و دیگر موجودات زنده به وجود آمده است.

وی بیان داشت: با توجه به افزایش جمعیت و تنوع مواد غذایی، نیاز اصلی جامعه، غذای سالم است و این غذای سالم را بخش کشاورزی بایستی تأمین کند تا به جامعه‌ای سالم دست پیدا کنیم. به همین منظور برای دست‌رسی به غذای سالم، کاهش مصرف کودهای شیمیایی و سموم از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار در تأمین غذای سالم است.

شوروزی اظهار داشت: استفاده‌ی بی‌رویه از ترکیبات شیمیایی خطرناک نظیر آفت‌کش‌ها، علف‌کش‌ها و کودهای شیمیایی به  منظورکنترل آفت‌ها و حشرات و حاصل‌خیزسازی خاک باعث می‌شود تا بقایای این مواد علاوه برآلوده کردن آب‌های زیرزمینی و هوا، در گیاهان و درختان جذب شده و بخشی از آن درمحصولات کشاورزی به عنوان نمونه میوه‌ها و سبزی‌ها رسوب کرده و با مصرف، به بدن نیزمنتقل شود و باعث ایجاد بیماری‌های مختلف شود.

او تصریح کرد: باقی‌مانده‌ی مواد شیمیایی (مثل سموم کشاورزی) که در تولیدفرآورده‌های گیاهی و حیوانی به کار می‌روند، مخاطراتی برای سلامتی انسان دارند، به طور مثال نیترات و نیتریت‌هایی که از طریق سموم و کودهای شیمیایی جذب گیاهان می‌شوند و از آن طریق وارد بدن انسان می‌شوند باعث اکسیدشدن هموگلوبین خون و عدم کارایی کافی گلبول قرمز می‌شود و هم‌چنین این مواد پس از خورده شدن در معده‌ی انسان تولید موادی می‌کنند که باعث ایجاد سرطان کبد و مثانه می‌شوند

شورورزی بیان کرد: بروز آسیب‌ها و نقص‌های مادرزادی و ژنتیکی، تولد نوزاد با وزن کم، سقط جنین و بلوغ زودرس نیز از دیگر مضرات ناشی از وجود  نیترات‌ها و نیتریت‌ها در گیاهان است. هم‌چنین نوروتوکسین‌های موجود در سموم، باعث ایجاد پارکینسون می‌شود

کارشناس مسئول بهبود تغذیه دانشکده علوم پزشکی نیشابور گفت: استفاده بیش از حد از کودهای شیمیایی و سموم باعث افت کیفیت محصول می‌شود و اگر کنترل نشود، تهدیدی جدی برای غذای سالم در جامعه است، بنابراین لازم است که از کودهای بیولوژیک در کشاورزی استفاده شود. کودهای بیولوژیکی به مواد حاصل‌خیزکننده‌ای اطلاق می‌شوند که حاوی تعداد کافی از یک یاچندگونه از ارگانیسم‌های مفید خاکزی هستند و دارای راندمان بالا برای تأمین یک یاچند عنصر غذایی مورد نیاز گیاه، تعریف می‌شوند و در واقع به آن‌ها کودهای طبیعی می‌گویند.

نویسنده : عابدینی ; ساعت ٥:٤٩ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

+ چگونه در افطار تغذیه صحیح داشته باشیم؟

 

1-     به دلیل آن که معده چند ساعت خالی بوده بهتر است افطار را با مایعاتی که تقریبا" درجه حرارت بدن را دارند شروع کنید. همچنین بدن انسان در زمان افطار نیاز به یک منبع انرژی به شکل گلوکز (قند خون) دارد که سریعا انرژی لازم را در اختیار بافت‌های بدن و خصوصا سلول‌های بافت‌های عصبی و مغز قرار دهد.

2-      بهتر است افطار را با نوشیدنی های گرم مانند آب جوشیده ولرم، چای کمرنگ و شیر گرم آغاز کرد؛ پس از آن می توان از خرما یا کشمش و بطور کلی از یک قند طبیعی استفاده کرد. سوپ آبکی، چای کم رنگ، شیر گرم، فرنی، شیربرنج و حلیم کم روغن نیز می تواند در آغاز افطار مناسب باشد. سیب زمینی آب پز، مقدار کم مغزها مثل گردو و پسته، توت،‌ کره و عسل و تخم مرغ آب پز، نان و پنیر و سبزی(که یکی از عادات ارزشمند غذایی ایرانیان است) و انواع کوکو نیز غذاهای مناسبی برای افطار هستند. گشودن افطار با آب جوشیده ولرم به دفع مواد سمی از ادرار و دستگاه تنفس کمک نموده٬ موجب سرحالی و سرزندگی فرد می‌شود. خرما و کشمش موجب کنترل اشتها می شود و از پرخوری هنگام افطار ممانعت می کند. علاوه برآن خرما منبع عالی از قند٬ فیبر و املاحی چون پتاسیم و منیزیم است . خرما که سریعا" جذب می شود بهتر است ابتدا با آب ولرم یا چای خورده شود تا قند خون را کمی افزایش دهد. مصرف خرما در ماه مبارک رمضان در تنظیم قند خون بسیار مفید است از این رو توصیه می شود که در وعده افطار سه تا پنج عدد خرما مصرف شود. البته باید از مصرف بیش از حد خرما مانند سایر شیرینی ها، پرهیز شود.

3-      در هنگام افطار مصرف غذاهای سبک و مختصر شامل گروه های غذایی شیر و لبنیات(مانند شیر و ماست و پنیر)، میوه و سبزی، نان و غلات ،برای افزایش قند خون توصیه می شود. استفاده از سبزی و میوه در هنگام افطار و همچنین در فاصله زمانی بین افطار تا سحر به دلیل این که منبع خوبی از فیبر هستند برای دستگاه گوارش بسیار مفید است و مانع بروز یبوست می شود.

4-      مصرف مواد غذایی سنگین و حجیم، دیرهضم، پرچرب، سرخ شده و غذاهای آماده بیرون (فست فود‌ها) هنگام افطار مناسب نیست. آش رشته غلیظ همراه با پیاز داغ که حاوی روغن زیادی است و به وفور در افطار مصرف می شود غذای مناسبی برای افطار نیست، زیرا موجب سوء هاضمه و عوارض دیگر می شود

 

تهیه وتنظیم:لیلاشورورزی

کارشناس مسئول واحد بهبودتغذیه دانشکده علوم پزشکی نیشابور
نویسنده : عابدینی ; ساعت ٥:٤۸ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

+ سحری٬ اصلی ترین وعده غذایی در ماه رمضان

از آنجایی که سحری مهم ترین وعده غذایی روزه داران محسوب می شود، رعایت اصول خاص در هنگام صرف این وعده غذایی حائز اهمیت زیادی است. موارد ذیل به برخی از این اصول اشاره دارند:

- حذف وعده سحری در روزه داری عوارض زیر را بدنبال دارد:

1-     در روزه داران نوجوان در حال رشد و جوانان سلامت فرد را به خطر می‌اندازد.

2-      منجر به پایین افتادن قند خون می‌شود که خود موجب کاهش قدرت یادگیری٬ بی حوصلگی و خستگی خواهد شد.

3-     کمبود بیش از حد انرژی سبب کاهش کارایی روزانه می‌شود.

4-     سوخت و ساز بدن به سمت تجزیه ناقص چربی‌ها پیش می‌رود که حاصل آن تشکیل ترکیباتی به نام اجسام کتونی است و تجمع این ترکیبات در بدن باعث بوی بد دهان٬ سردرد و دردهای عضلانی شده و احساس ناخوشی و بدحالی به فرد می‌دهد.

برخلاف تصور برخی افراد٬ روزه بدون سحری نه تنها موجب کاهش وزن نمی‌شود٬ بلکه عموما منجر به افزایش وزن و چاقی می‌گردد. بعلت اینکه در روزه دارانی که بی‌سحری روزه می‌گیرند افت شدید قند خون در طی روز موجب می‌شود تا شخص روزه دار در زمان افطار تمایل زیادتری برای خوردن غذاهای شیرین و چرب پیدا کند و همین موضوع در ‌‌نهایت منجر به چاقی او می‌شود.

بنابراین سعی کنید برنامه خواب خود را طوری تنظیم کنید که کمی زودتر برای سحری بیدار شوید تا علاوه بر عبادت و نیایش به درگاه پروردگار با آرامش و بدون عجله به خوردن سحری بپردازید.

1-     لازم است سحری به گونه ای باشد که از ایجاد گرسنگی در طول روز پیشگیری نماید، برای این منظور بهتر است سحری نسبت به دو وعده افطار و شام ویژگی یک وعده ناهار را داشته باشد(وعده اصلی باشد).این مسئله خصوصا در افرادی که فعالیت فکری زیاد(مانند دانشجویان و دانش آموزان) و یا فعالیت جسمانی زیاد(مانند ورزشکاران و کارگران) حائز اهمیت بیشتری است.

2-      کربوهیدراتهای مورد استفاده در سحر باید از گروه کربوهیدرات های پیچیده باشند این گروه علیرغم کربوهیدرات های ساده که تنها 3 – 4 ساعت دوام دارند، تا 8 ساعت در دستگاه گوارش باقی مانده و موجب می شوند تا فرد روزه دار دیرتر احساس گرسنگی نماید. از کربوهیدرتهای پیچیده می توان به انواع غلات سبوس دار (برنج، جو، جو دوسر)، حبوبات (عدس و لوبیا) و میوه ها و سبزیجات اشاره نمود.

3-      مصرف زیاد قندهای ساده و موادغذایی شیرین در وعده سحری توصیه نمی شود زیرا مصرف مواد غذایی شیرین با تحریک ترشح زیاد انسولین موجب ورود قند خون به داخل سلولها و در نتیجه کاهش قند خون شده و فرد زودتر گرسنه می شود.

4-      غذاهای کم چرب، کم نمک و کم شیرین مصرف نمائید. از مصرف زولبیا و بامیه، حلواهای شیرین و چرب، سس مایونز، خامه و سوسیس و کالباس و دیگر غذاهای آماده بیرون (فست فودها) در هنگام سحری بپرهیزید. هنگام سحر از خوردن شیرینی جات، غذاهای شور، پرچرب و انواع آش ها خصوصا آش های حاوی رشته و حبوبات خودداری کنید؛ زیرا مصرف چربی، شیرینی و نمک زیاد سبب تشنگی بیشتر در طول روز می شود.

5-      غذاهای سرخ شده باید به مقدار کم مصرف شوند، زیرا باعث سوء هاضمه، سوزش سردل و تشنگی بیشتر در طول روز می شوند.

6-      غذاهایی که آب جذب می کنند مثل ماکارونی، ته دیگ و آش رشته ایجاد تشنگی می کنند.

7-      هنگام صرف سحری از خوردن غذاهای خشک مثل کوکو سیب زمینی، کوکو سبزی، کتلت، انواع کباب های گوشت قرمز و جوجه کباب خودداری کنید. این غذاها خصوصا زمانی که با ادویه زیاد آماده شوند موجب تشنگی شدید و ترش کردن و ورم معده می شوند.

8-      از نوشیدن دوغ (به جهت نمک و چربی موجود در آن)، نوشابه های گازدار، نوشیدنی های شیرین خصوصا شربت هایی که با شکر سفید شیرین شده اند خودداری نمائید. از نوشیدن بیش از اندازه چای خصوصا چای پررنگ و نیز سایر نوشیدنی‌های کافئین دار مثل قهوه و کولا کمتر استفاده نمایید زیرا کافئین، ادرار را زیاد می‌کند و به همین جهت فرد را در طی روز دچار کم آبی و احساس تشنگی می‌سازد.

9-      همچنین استفاده از مواد غذایی آبکی مثل سوپ کم چرب، آش کم حبوبات، حلیم بدون روغن و همچنین مایعات به هنگام افطار و سحر موجب حفظ تعادل آب و مواد معدنی فرد روزه دار می شود.

10-بهتر است در وعده سحری مقدار مناسبی سبزیهای مختلف مانند سبزی خوردن مصرف شود زیرا سبزیها با دارا بودن مواد مغذی مختلف و آب، علاوه بر تامین ویتامینها مواد معدنی و مورد نیاز بدن، از تشنگی فرد در طول روز جلوگیری می کنند.

11- مصرف ماست و سالاد خصوصا سالادی که در تهیه آن از جوانه های خام (جوانه گندم، جوانه ماش و...) استفاده شده و همچنین سوپ هایی که در تهیه آنها از جو پرک شده استفاده شده است در هنگام سحر بسیار مناسب است.

12- در وعده های سحر و افطار از پرخوری اجتناب کرده و تا حد امکان به جای مصرف انواع شیرینی ها مانند زولبیا و بامیه که فقط حاوی انرژی و فاقد مواد مغذی -ویتامین ها و مواد معدنی- هستند از مواد غذایی طبیعی شیرین مانند خرما، کشمش و انواع میوه استفاده کنند. افراط در مصرف انواع شیرینی هنگام افطار، چاقی و اضافه وزن را به دنبال خواهد داشت.

13- انواع چلوخورشت ها و پلوهای مخلوط با حبوبات و سبزیجات ( عدس پلو و لوبیا پلو، سبزی پلو) به همراه مرغ، ماهی یا گوشت و سبزی های تازه مثل سبزی خوردن یا سالاد و ماست برای این وعده مناسب است.

14- بلافاصله بعد از اتمام سحری از نوشیدن چای اجتناب کنید(زیرا جذب آهن را کاهش می دهد) و بهتر است از میوه ها و آب استفاده کنید.

 یکی از مشکلات اساسی روزه داران در مواقعی که ماه مبارک رمضان با روزهای بلند تابستان مقارن می شود، بروز تشنگی در طول روز است. جهت مقابله با تشنگی راهکارهای زیر توصیه می گردد:

1-     محدود کردن مصرف نمک در وعده های افطار و سحر (دریافت اضافه نمک بدن را مجبور به واکنش نموده و برای دفع این مقدار مازاد نیاز، مقادیر قابل توجه ای آب از بدن دفع می گردد، لذا توصیه می شود به غیر از مقدار نمک اندکی که برای طبخ، لازم است به غذا اضافه شود هیچ مقدار اضافه تری سر سفره به غذا اضافه نشود).

2-      مصرف میوه و سبزی کافی (بهتراست میوه در فاصله افطار تا سحر و سبزی در هر دو وعده افطار و سحر و علی الخصوص سحر مصرف گرد. برای کاهش میزان تشنگی می توانید از لیمو ترش، ماست و سبزی خوردن تازه استفاده نمائید. استفاده از سالاد و هندوانه هم تا حدود زیادی مانع تشنگی می شود).

3-      از مصرف مواد غذایی پرپروتئین (مانند کباب ها) در وعده سحری خودداری شود. این مواد غذایی به دلیل داشتن پروتئین زیاد، سبب تشنگی در ساعات اولیه روز شده، روزه دار را دچار تشنگی شدید می نمایند.

 

تهیه وتنظیم:لیلاشورورزی

کارشناس مسئول واحدبهبودتغذیه معاونت بهداشتی

نویسنده : عابدینی ; ساعت ٥:٤٥ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

+ توصیه های مهم تغذیه ای در ماه مبارک رمضان

امام علی (ع) می فرمایند: هرکه در حال گرسنگی غذا بخورد، و خوب غذا بجود و هنوز اشتها دارد از غذا دست بکشد، و هنگام دفع، خود را نگه ندارد، جز به بیماری مرگ گرفتار نمی شود.

v     در زمان افطار نمودن بمنظور جلوگیری از سوء هاضمه توصیه اکید می گردد از مصرف آب خودداری شود. جهت رفع تشنگی تنها با یک لیوان نوشیدنی گرم افطار را باز نموده و در حین خوردن افطار، از نوشیدن مایعات جدا خودداری شود. در صورت تشنگی زیاد بهتر است همراه با افطار، سوپ که 95 % آن از مایعات تشکیل شده است میل شود.

v     با توجه به اینکه در افطار تنوع غذایی زیاد است توصیه اکید بر این است که غذا به آرامی و خوب جویده شود به طوری که طعم غذا در دهان احساس و سپس بلع شود.

v     توصیه اکید بر آن است که مصرف مایعات و میوه یک ساعت پس از خوردن افطاری شروع و تا قبل از خواب در صورت نیاز نوشیده شود.

v     چنانچه نکات فوق به درستی رعایت شود شما در سحر نیاز به نوشیدن مایعات ندارید و تنها با مصرف یک لیوان و بعضا بدون نیاز به آب و تنها با خوردن سحری روزه گرفتن برای شما قابل تحمل خواهد بود. حتی اگر فعالیت جسمانی در طول روز داشته باشید.

واحد تغذیه و رژیم درمانی

بیمارستان 22 بهمن نیشابور 


نویسنده : عابدینی ; ساعت ٥:۳٩ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٤/٤/٩
تگ ها:
comment نظرات () لینک

← صفحه بعد